Reklamı Geç
YAZARLAR
Büyük Usta; Y A Ş A R K E M Â L
Atilla KÖPRÜLÜOĞLU
28 Şubat 2026 - Cumartesi 11:54
Doğanın ve umudun en güzel hallerini ölümsüzleştiren 
Anadolu’nun Sesi
Büyük Usta;
Y A Ş A R  K E M Â L 
 
Umutsuzluktan umudu yaratan, yüreği pas tutmamış bir insanın; Yaşar Kemâl'indir bu söz;
“Benim kitaplarımı okuyan savaşa düşman olsun!”
Haluk Işık Ustam’dan anımsadığım 
“Tek Gözle İki Adam/
Bütün İstanbul’u Dolaştı” dizesindeki…
Biri, Aşık Veysel’dir!
Diğeri de “Kentlere değil sırtını Toroslar’’a
dayamış ''Hemiteli'' Koca Yaşar’ın!..
 
***
Hep mazlumun yanında saf tutmuş
“Yer Yaşar Gök Kemâl’’dir. 
“Türkiye’nin Çağdaş Homeros’’dur o…
En büyük mutluluğuydu; 
“Her kültürün renginin, kokusunun olduğu
onbinlerce çiçekli bir kültür bahçesine benzeyen
barışçıl /evrensel bir yazar olmak…”
İlk romanı ve en ünlü yapıtı akıcı ve yaşayan Türkçe ile yazdığı
“İnce Memed”; ülkemiz ve Dünya yazınının da kıymetlisidir…
“Yakacak odunum olmadığı için birkaç ceketi üst üste giyip, eldivenlerle yazdım İnce Memed’i…” sözü; onun azmini, inancını ve edebiyata duyduğu sarsılmaz tutkuyu en yalın hâliyle yansıtır.
1955–1987 yılları arasında dört ciltten oluşan ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında Çukurova’da geçen "İnce Memed" serisi, Anadolu insanının direnişini ve özgürlük arayışını destansı bir anlatımla ölümsüzleştirmiştir...
 
***
Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) kurucusuydu.
Umutsuzluğa pes etmemiş politika da yaptıydı TİP’te.
İç barış sorununda da hep öndeydi Usta…
Kısacası; zindan dahil ağır bedeller ödemiş, bir ömür
“Barış, insan hakları, özgürlükler ve İleri değil
Tam Demokrasi için savaşım veren toplum vicdanı” apoletli koca çınardı…
Tam 11 yıl önce bugün yitirmiştik bilgeyi.
Cenazesinde her dünya görüşünden kişiler vardı.
“İnsan evrende bedeni kadar değil, yüreği kadar yer kaplar” sözüne uygun!.
 
***
Mustafa Kemâl hakkındaki görüşleri de nettir!:
“Paşa’nın yaptığı çok büyük iştir, bir millet yaratmak.
Bir ulus yarattı”
“Türk Tarih Kurumu’nu kurdu. Dil Kurumu’nu kurdu,
kendi parasıyla kurdu.
Yeni bir dil yaratıldı Türkiye’de,
zenginleştirildi dil, o günden bugüne bizim dil fakirleşmedi.
Allah bin razı olsun o adamlardan,
Mustafa Kemâl’lerden, İsmet Paşa’lardan,
Hasan Ali Yücel, Sabahattin Eyüboğlu’ndan,
bunlar bize büyük olanaklar getirdiler.
Ve nasıl güçlüklerle kurdu Atatürk?
Dünyadaki bütün Türkologları toplayıp,
dünyadaki bütün din âlimlerini,
bilim adamlarını toplayıp, neler çekti”
 
***
"O, yalnızca insanın hikâyesini yazmadı.
Atların terini, kuşların göçünü, kurdun açlığını, toprağın susuzluğunu da yazdı.
Çünkü bilirdi:
Doğa yoksa adalet de yoktur."
Uzun yıllar röportajlarıyla emek verdiği
Cumhuriyet’in “Olaylar ve Görüşler” köşesinden
bir alıntı;
“Yaşar Kemâl’in 2009’da yayımlanan;
‘Binbir Çiçekli Bahçe’
adlı kitabında ‘Zilli Kurt’ başlıklı,
Türkiye’de yazar ve aydın olmanın zorluklarını,
tehlikelerini o kadar güzel anlatan bir yazı azdır.
Çukurova’da köylüler koyun sürülerine saldıran kurtları öldürmeyip
canlı yakalarlar, sonra boyunlarına bir çan asarlarmış.
Artık kurt, çan yüzünden kendisi için av olacak
hiçbir canlıya yanaşamaz, açlıktan kıvrana kıvrana ölürmüş.
Bu yazı, Türkiye’de Cumhuriyetten sonra uzun yıllar bir yazarın,
bir aydının ‘solculuk’, ‘komünistlik’le suçlanmasının
ne kadar tehlikeli olduğunun, ne resmi ne de özel bir kurumda
iş bulabilmesi, bu yoldan açlığa mahkûm edilmesiyle
bir zilli kurt yapıldığının metaforik hikâyesidir.”
 
***
Edebiyat ve siyaset dolu bir ömürdür…
"Eski-meyen Dostu"nu
Zülfü Livaneli şöyle anlatır;
"Yaşar Kemâl'in çevresinde esen, sanki kişiliğinin ve bedeninin ayrılmaz parçası olan, gittiği her yere, girdiği her mekâna, sanki onunla doğmuş gibi farkında olmadan taşıdığı bir rüzgâr vardı. İster yabancı ister bizden, ister köylü ister kentli, ister kadın ister erkek, herkesi etkisi altına alan bir rüzgârdı bu. 
Unutulmaz roman kahramanlarından 
'Yel Veli' gibi sürekli koşarak ölümden kaçmak istediği için oluşmuyordu bu rüzgâr. Koca gövdesiyle onu da, yanındakileri de bazen lodos gibi sersemletiyor, bazen garbi yeli gibi ferahlatıyor, bazen şiddetlenip çevresinde ne varsa önüne katıp sürüklüyordu."
Livaneli kitabına da
şu ismi vermiştir;
“Gözüyle Kartal Avlayan Yazar: Yaşar Kemâl!"
 
***
Bir ışıktı karanlıklarda, göğe dayanan!..
"Coşkusu, neşesi, dostuna bağlılığı, doğa sevdası, edebiyata duyduğu büyük tutku, insanın onurlu bir yaratık olduğuna inanması ve hemen herkese geçen enerjisiyle"!
 
***
Bir Yaşar Kemâl geldi geçti en güzel coğrafya Anadolu yaylasından!.. 
#YaşarKemâl
#28Şubat2015
 
 
 
 
Adınız
Yorumunuz
Hiç yorum yapılmamış.

Diğer Yazıları

ZEKİ ALASYA
TÜLAY ÖZER...
TİYATRODAN ALANLARA TAŞAN MARŞ; “1 MAYIS”
Bugün günlerden ORHAN VELİ
6 NİSAN ÖLDÜRÜLEN GAZETECİLER-GAZETECİLİK GÜNÜ!
Bu topraklardan bir SABAHATTİN ALİ geçti...
ABİDİN DİNO 113 YAŞINDA...
DÜNYA ŞİİR GÜNÜ
ANISI GÜZEL ŞADAN HOCAM 87 YAŞINDA...
AKREP NALAN
SABAHATTİN ALİ 119 YAŞINDA
"Adamların Adamı" YAMAN OKAY
REFİK DURBAŞ 82 YAŞINDA. ..
SENAR'dı, MÜZEYYEN'di ŞARKILAR HEP ONU SÖYLER'di...
Anısı Güzel YAŞAR NURİ Hoca...
METİN OKTAY...
Kadife Sesli Piyanist; FERDİ ÖZBEĞEN
MENEKŞE GÖZLÜ FATO
NUBAR TERZİYAN
CUMHURİYET’İN VE AYDINLANMANIN IŞIĞI; KUBİLAY
MÜJDAT GEZEN, SAVAŞ DİNÇEL YÜZÜNDEN EĞRİ MİNAREYİ NASIL DÜZELTTİRDİ?
"SEN MUTLULUĞUN RESMİNİ YAPABİLİR MİSİN ABİDİN?"
İŞTE REFİK DURBAŞ...
Efsane Piyanist Besteci; TİMUR SELÇUK
BÜLENT ECEVİT
Sinemadan Bir ROBERT REDFORD Geçti ..
İSTİKLÂL YOLU
TİYATRODAN ALANLARA TAŞAN MARŞ; “1 MAYIS”
ALBERT EINSTEIN
"GÜNEŞ TOPLA BENİM İÇİN"…
İSTİKLAL MARŞIMIZ 104 YAŞINDA...
Bir Onur ve Dik Duruş Simgesi Sanatçı; EDİP AKBAYRAM
O Bir Diva'ydı, Benzemezdi Kimse Ona...
İyi ki Bu Dünya'dan Geçtin AYŞEN GRUDA
NÂZIM HİKMET, 13 YIL HAPİSLİKTEN ÇIKINCA İLK NE YAPTI?
METİN OL!
Atatürk'ü Ağlatan Devrimci Bakan; MUSTAFA NECATİ 
MEHMET AKİF ERSOY
Türkiye'nin Sevimli Gülücüğü'ydü A D İ L E N A Ş İ T
"ADRESİ ŞİİR ŞAİR" REFİK DURBAŞ...
"ÇEK LOKOMOTİFİ" ZATOPEK
Bir Efsane Tiyatro Ustası; NEJAT UYGUR
İLELEBET ATATÜRK
NEDEN 30 DEĞİL DE 29 EKİM ?
MERHABA "BALIKÇI" MERHABA
"BAY SAMANYOLU"; B E R K A N T
TÜRKÜDÜR; TÜRKİYE'DİR O. RUHİ SU'LAR ÖLMEZ!..
10 EYLÜL 1922, "GAZİ BAŞKOMUTAN" MUSTAFA KEMAL PAŞA İZMİR’DE...
TARİHİMİZİN ONUR GÜNÜ; 30 AĞUSTOS
Onun sesini hiç unutmadık; MESUT MERTCAN
TEVFİK FİKRET...
UNUTAMAM, UNUTAMAYIZ SENİ SANCAR BABA...
HADİ KALK AYAĞA OKAN BABA...
SUNAY AKIN
İ L H A N İ R E M...
Bir HARUN KOLÇAK vardı...
İYİ Kİ DOĞDUN COMMANDANTE...
BİR TİYATRO OYUNU “TARİH” YAZDI, BİZ DE “TANIK” OLDUK
Ölümsüz Söz Büyücüsü Şair; EDİP CANSEVER
MAHSA AMİNİ’NİN AHI...
BİR GEMİ YANAŞTI SAMSUN'A...
ALBERT EINSTEIN
EROL GÜNAYDIN 91 YAŞINDA...
NAM-I DİĞER "LAZ ERCAN"
"Adını Yazmışlar Gökyüzüne" K A Y A H AN
YİRMİ BİRİNCİ YÜZYIL İÇİN TÜRKİYE'NİN FABRİKA AYARLARI
TİYATRO DEVİ GENCO ERKAL 86 YAŞINDA...
YANDIĞIN ATEŞ YOLUNA IŞIK OLUR
ACILARIN KADINI; MUHTEREM NUR
"KELEPÇELİ YAZILAR"IN "SAMİM LÜTFÜ"SÜ; ALİ SİRMEN...
BU DÜNYADAN BİR "ÇİÇEK ARİF" GEÇTİ...
NÂZIM'IN YOL ARKADAŞI VÂLÂ NÛREDDİN
"MUSA'DAN BERİ"
HASAN ALİ YÜCEL
TÜRK ŞİİRİNİN KİLOMETRE TAŞI; HASAN HÜSEYİN KORKMAZGİL
SABAHATTİN ALİ 117 YAŞINDA
ÜLKÜ TAMER 87 YAŞINDA...
SADECE TİYATRODAN İBARETTİ GAZANFER ÖZCAN
İYİ Kİ YAŞADI İYİ Kİ YAZDI FÜRUZAN...
"BÜLENT ZEREN OLMAK"
6 ŞUBAT’TAN YADİGAR KALAN…
GÜLE GÜLE MARİO LEVİ
PTT KARGO DA MI KİTAP DÜŞMANI?
İyi ki Bu Dünya'dan Geçtin AYŞEN GRUDA
Cumhuriyet Kadınının Tiyatrodaki Yüzü; BEDİA MUVAHHİT
Atatürk'le görüşen hayattaki tek kişiydi HANRİ BENAZUS
FENERBAHÇE'NİN ŞİİRİ: ORDİNARYÜS LEFTER
ANIT OYUNCU AYLA ALGAN
İYİ Kİ DOĞDUN BARIŞ MANÇO
MİLLİ ŞAİRİMİZ:  MEHMET AKİF ERSOY
PORTAKAL ÇİÇEĞİ KADINLAR
TARIK AKAN 74 YAŞINDA...
SURİYE’DE BİR TÜRK BASKETBOLCU
"SEN MUTLULUĞUN RESMİNİ YAPABİLİR MİSİN ABİDİN?"
"ADRESİ ŞİİR ŞAİR" REFİK DURBAŞ...
MERHABA ENVER GÖKÇE MERHABA...
ANDIKÇA ÖMÜR KAZANAN ŞAİR: ORHAN VELİ KANIK
EŞŞİZ DEVRİMCİ A T A T Ü R K! HATIRAN YETER...
''BİZDİ, BİZİMDİ, BİZDENDİ" TİMUR SELÇUK 
YAŞASIN CUMHURİYET
KEMALİZME ADANMIŞ BİR ÖMÜR: AHMET TANER KIŞLALI
İŞTE ÇETİN ALTAN
"ONUNCU KÖY" ÜÇ YILDIR BEKİR COŞKUN'SUZ...
A R A   G Ü L E R
"SANATIN BİR ERİ" EROL GÜNAYDIN
Onu çok özledik; LEVENT KIRCA
''ATTİLÂ İLHAN'IN ŞİFRELERİ''
OĞUZ ARDA; HEP 9 YAŞINDA...
TUNCEL KURTİZ
N E Ş E T E R T A Ş
ZEKİ MÜREN'İN SON VEDASI...
"YİĞİDİM ASLANIM BURDA YATIYOR" ve "KARADUT"....
TARIK AKAN'SIZ 7 YIL...
ORHAN KEMAL 109 YAŞINDA...
Türk Futbolunun Efsanesi Galatasaray'in En İyisi; M E T İ N O K T A Y
10 Eylül 1922... GAZİ MUSTAFA KEMAL PAŞA İZMİR'DE...
DR.ONUR ŞENLİ 'NİN ARDINDAN HEP ÖKSÜZ "AGORA MEYHANESİ"
MİLLİ DİRENİŞİN SİMGE TARİHİ; 30 AĞUSTOS
"BÜYÜK ZAFER''E GİDEN YOLDA KESKİN VİRAJ; 26 AĞUSTOS
Bizim futbolumuz Devrimcisi METİN KURT
"ÖNCÜ ŞAİR" TURGUT UYAR
Bugün Günlerden SANCAR BABA
"ŞİİR İNSAN" CAN YÜCEL
GUINNESS REKORLAR KİTABI’NDAKİ SENARİST: SAFA ÖNAL
KARİKATÜRÜN HUYSUZ İHTİYARI, MİZAHIN ABİSİ; OĞUZ ARAL...
"GAZETECİLİK, GAZETECİLERE BIRAKILMALI”
Erken gittin BAHA BODUROĞLU erken...
YENİFOÇA’DA “SUSUZ YAZ”
Bilginin Dev Çınarı; BİLGE UMAR...
Güle Güle KAPTAN,
Güle Güle ÖZKAN UĞUR...
“Çağımızın Nasrettin Hocası”  AZİZ NESİN...
Bugün 2 Temmuz... CAN EVİMİZ CAYIR CAYIR...
KAZIM KOYUNCU
Bir Tiyatro Devi; ENİS FOSFOROĞLU
ROSENBERGLER DAVASI VE "BİR ÇİFT GÜVERCİN HAVALANSA" 
ÖZDEMİR ASAF... 100 YAŞINDA...
DÜN “DÜNYA ÇEVRE GÜNÜYDÜ”
DOKTOR CEYHUN…
DOĞUM GÜNÜMÜZ 19 MAYIS
Bir Çağdaş Öykücülük Ustası; SAİT FAİK
EY DENİZ !..
BARIŞLAR'IN OLAY KİTABI; "SS"
GÜNEŞ TOPLA BENİM İÇİN…
KOMÜNİST OSMAN
SADIK OLAN DOSTUN YÜZÜYLE: AŞIK VEYSEL..
ERHAN ÖNAL...
14 MART VE TIBBİYELİ HİKMET
BİR ÖMÜR TEK BAŞINA
ÜNİFORMALI UTANMAZLIK VE ERDEM!..
HATAYSPOR'UN GANALI FUTBOLCUSU ATSU'NUN TRAJİK VEDASI
NEREDESİN SEN?
AYFER KAPTAN 79 YAŞINDA...
İMZASIZ SANATKAR; ÖĞRETMENLER…
TİYATRONUN ŞAHANE KADINI; YILDIZ KENTER
BÖYLE BİR MÜJDE GÖRÜLMEMİŞTİR; “EFENDİLER! YARIN CUMHURİYETİ İLAN EDECEĞİZ.”
RADYO , TV VE GÜZEL TÜRKÇE EFSANESİ: H A L İ T K I V A N Ç
“ATATÜRKÇÜLER TÜKENMEZ!”
VİCDANIN SESİ ONURLU KALEM: BEKİR COŞKUN...
MERHABA "BALIKÇI" MERHABA
"Sessizlerin Sesi Sosyalist Solist"; MERCEDES SOSA
İYİ Kİ BU DÜNYADAN GEÇTİ TUNCEL KURTİZ
Bir 68'li Portresi; OKAN YÜKSEL
DOSTTAN GELEN SELÂM; FİKRET OTYAM
NİCE 76 YAŞLARA CAHİT BABA...
“IŞIK VE SEVGİYLE” İLHAN İREM...
MİZAHIN "KÜÇÜK DEV ADAMI": AZİZ NESİN
E R K İ N K O R A Y 81 YAŞINDA...
YAŞAR NURİ HOCA...
Edebiyatın Kaptanı ATTİLÂ İLHAN'ın Doğum Günü...
“NİÇİN ÖLDÜN NÂZIM?”
KARİKATÜRÜN DAHİSİ BEDRİ KORAMAN...
KAİNAT IŞIĞI KARANLIĞI YENECEK...
19 MAYIS, DOĞUM GÜNÜMÜZ..
"BEN HASAN TAHSİN !"